آموزش هواگیری شوفاژ یا رادیاتور | راهنمای کامل
اگر احساس میکنید رادیاتور خانه بهصورت یکنواخت گرم نمیشود، قسمت بالایی آن سرد است یا صدای قلقل و جریان آب از داخل شوفاژ شنیده میشود، احتمال زیادی وجود دارد که سیستم گرمایشی نیاز به هواگیری داشته باشد. آموزش هواگیری شوفاژ یا رادیاتور یکی از سادهترین کارهای نگهداری سیستم گرمایشی است که میتواند بدون هزینه اضافی، راندمان گرمایش را افزایش داده و مصرف انرژی را کاهش دهد.
در این مقاله با علائم نیاز به هواگیری، ابزار موردنیاز، مراحل انجام کار، اشتباهات رایج و نکات مهم نگهداری آشنا میشوید تا بتوانید این کار را با اطمینان انجام دهید.
چرا هواگیری شوفاژ یا رادیاتور اهمیت دارد؟
ورود هوا به مدار گرمایش یک اتفاق طبیعی است. هنگام تعمیرات، پر کردن مدار، کاهش فشار یا حتی در اثر واکنشهای شیمیایی داخل لولهها، حبابهای هوا تشکیل میشوند. این هوا در قسمت بالایی رادیاتور جمع شده و مانع گردش صحیح آب گرم میشود.
نتیجه این مشکل عبارت است از:
- کاهش راندمان گرمایشی
- افزایش مصرف گاز
- گرم نشدن کامل رادیاتور
- ایجاد صدای غیرعادی
- فشار بیشتر به پمپ و پکیج
طبق گزارشهای منتشرشده توسط تولیدکنندگان سیستمهای گرمایشی اروپا، وجود هوا در مدار میتواند باعث کاهش محسوس بازده گرمایش و افزایش مصرف انرژی شود؛ به همین دلیل هواگیری منظم یکی از توصیههای اصلی سرویس دورهای محسوب میشود.
علائم نیاز به هواگیری شوفاژ
اگر یکی یا چند مورد زیر را مشاهده کردید، زمان هواگیری فرا رسیده است.
| علامت | علت احتمالی | نیاز به هواگیری |
|---|---|---|
| بالای رادیاتور سرد است | تجمع هوا | بله |
| صدای قلقل شنیده میشود | وجود حباب هوا | بله |
| گرمایش نامتعادل | گردش ناقص آب | بله |
| تمام رادیاتور سرد است | احتمال خرابی شیر یا پمپ | ابتدا بررسی شود |
| فشار پکیج کاهش یافته | احتمال ورود هوا | بله |
ابزار موردنیاز برای هواگیری
برای انجام این کار به تجهیزات پیچیدهای احتیاج ندارید.
- آچار هواگیری رادیاتور
- ظرف کوچک یا لیوان
- دستمال یا حوله
- دستکش (در صورت داغ بودن رادیاتور)
اگر قصد سرویس کامل سیستم گرمایشی را دارید، مطالعه مطالب آموزشی آسان پکیج نیز میتواند اطلاعات مفیدی در اختیار شما قرار دهد.
آموزش هواگیری شوفاژ یا رادیاتور به صورت مرحلهبهمرحله
هواگیری فرآیندی ساده است؛ اما رعایت ترتیب مراحل اهمیت زیادی دارد.
۱. خاموش کردن پکیج
ابتدا سیستم گرمایشی را خاموش کنید و حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه صبر کنید تا گردش آب متوقف شود. این کار باعث میشود هوا در بالاترین قسمت رادیاتور جمع شود.
۲. آماده کردن محل
ظرف و دستمال را زیر پیچ هواگیری قرار دهید تا هنگام خروج آب، کف یا دیوار خیس نشود.
۳. باز کردن پیچ هواگیری
با استفاده از آچار مخصوص، پیچ را بهآرامی خلاف جهت عقربههای ساعت بچرخانید.
ابتدا فقط هوا خارج میشود و صدای “هیس” خواهید شنید.
۴. صبر کنید تا آب خارج شود
پس از خروج کامل هوا، آب به صورت یکنواخت و بدون قطع و وصل از پیچ خارج میشود. این نشانه پایان هواگیری است.
۵. بستن پیچ
بهآرامی پیچ را ببندید. از سفت کردن بیش از حد خودداری کنید تا به رزوهها آسیب نرسد.
۶. بررسی فشار پکیج
پس از پایان کار، فشار دستگاه را بررسی کنید. در اغلب پکیجهای خانگی، فشار مناسب بین ۱ تا ۱.۵ بار در حالت سرد است.
فشار استاندارد بعد از هواگیری
| وضعیت سیستم | فشار مناسب (بار) |
|---|---|
| سیستم سرد | 1 تا 1.5 |
| سیستم گرم | 1.5 تا 2 |
| کمتر از 1 | نیاز به افزایش فشار |
| بیشتر از 2.5 | باید فشار کاهش یابد |
ترتیب صحیح هواگیری رادیاتورها
اگر خانه چند رادیاتور دارد، بهتر است هواگیری را به ترتیب انجام دهید.
- نزدیکترین رادیاتور به پکیج
- رادیاتورهای طبقه پایین
- رادیاتورهای دورتر
- رادیاتورهای طبقه بالا
- حولهخشککن (در صورت وجود)
این ترتیب باعث خروج بهتر هوا از مدار میشود.
اشتباهات رایج هنگام هواگیری
بسیاری از مشکلات بعد از هواگیری به دلیل رعایت نکردن چند نکته ساده ایجاد میشوند.
| اشتباه | نتیجه |
|---|---|
| هواگیری هنگام روشن بودن پکیج | خروج ناقص هوا |
| باز کردن بیش از حد پیچ | نشت شدید آب |
| بررسی نکردن فشار پکیج | کاهش عملکرد سیستم |
| سفت کردن بیش از اندازه پیچ | آسیب به شیر هواگیری |
| هواگیری نکردن همه رادیاتورها | باقی ماندن هوا در مدار |
اگر بعد از هواگیری رادیاتور همچنان سرد بود چه کنیم؟
گاهی مشکل تنها وجود هوا نیست و عوامل دیگری باعث گرم نشدن رادیاتور میشوند.
بررسی شیرهای رفت و برگشت
ممکن است یکی از شیرها بسته یا نیمهباز باشد و مانع گردش آب شود.
بررسی فشار پکیج
اگر فشار کمتر از حد استاندارد باشد، آب بهدرستی در مدار جریان پیدا نمیکند.
رسوب داخل رادیاتور
در مناطقی با آب سخت، رسوب میتواند مسیر عبور آب را محدود کند و نیاز به شستوشوی مدار یا اسیدشویی وجود داشته باشد.
«سرویس منظم سیستم گرمایشی و هواگیری بهموقع رادیاتورها، سادهترین راه برای حفظ راندمان و افزایش عمر تجهیزات است.»
چه زمانی باید هواگیری انجام شود؟
بهترین زمان هواگیری معمولاً قبل از شروع فصل سرما است؛ اما در شرایط زیر نیز انجام آن توصیه میشود:
- بعد از نصب پکیج
- پس از تعمیرات لولهکشی
- بعد از تعویض رادیاتور
- هنگام کاهش گرمایش
- پس از افت فشار غیرعادی سیستم
سوالات متداول
آیا هواگیری باعث کاهش فشار پکیج میشود؟
بله. خروج هوا همراه با مقدار کمی آب ممکن است فشار سیستم را کاهش دهد و لازم باشد دوباره فشار را تنظیم کنید.
هر چند وقت یک بار باید هواگیری انجام شود؟
برای بیشتر خانهها، سالی یک تا دو بار کافی است؛ مگر اینکه علائم وجود هوا زودتر ظاهر شوند.
آیا همه رادیاتورها باید هواگیری شوند؟
اگر تنها یک رادیاتور مشکل دارد، همان مورد کافی است. اما در سرویس سالانه بهتر است تمام رادیاتورها بررسی شوند.
آیا هواگیری هنگام روشن بودن پکیج امکانپذیر است؟
خیر. برای ایمنی و خروج کامل هوا بهتر است ابتدا دستگاه خاموش شود.
اگر آب زیادی از پیچ هواگیری خارج شد چه باید کرد؟
پیچ را ببندید و فشار پکیج را بررسی کنید. در صورت افت فشار، از شیر پرکن برای رساندن فشار به محدوده استاندارد استفاده کنید.
جمعبندی
آموزش هواگیری شوفاژ یا رادیاتور یکی از مهمترین اقدامات نگهداری سیستم گرمایشی است که بدون نیاز به تخصص بالا قابل انجام است. با انجام صحیح این کار، رادیاتورها یکنواخت گرم میشوند، مصرف انرژی کاهش پیدا میکند و فشار کمتری به پکیج وارد میشود. اگر پس از هواگیری همچنان بخشی از رادیاتور سرد بود یا فشار سیستم مرتب افت میکند، بهتر است برای بررسی دقیقتر از یک تکنسین متخصص کمک بگیرید؛ زیرا احتمال وجود رسوب، نشتی یا ایراد در قطعات داخلی سیستم وجود دارد.
